chào hỏi
Định nghĩa
- Động từ:
- Hành động nói lời chào hoặc bày tỏ thái độ lễ phép, thân thiện khi gặp nhau hoặc từ biệt: "chào hỏi" là một nghi thức xã giao cơ bản, thể hiện sự tôn trọng và thiện chí giữa người với người.
- Hỏi thăm, quan tâm một cách xã giao: "chào hỏi" còn bao hàm việc hỏi thăm sức khỏe, công việc một cách ngắn gọn khi mới gặp mặt.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Mọi người đều vui vẻ chào hỏi nhau khi bắt đầu buổi họp. (Mọi người đều vui vẻ chào nhau khi bắt đầu buổi họp.)
- Cô ấy rất lễ phép, gặp ai cũng chào hỏi niềm nở. (Cô ấy rất lễ phép, gặp ai cũng chào hỏi niềm nở.)
- Anh ấy chỉ gật đầu chào hỏi qua loa rồi đi thẳng. (Anh ấy chỉ gật đầu chào qua loa rồi đi thẳng.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "chào hỏi xã giao": chỉ những lời chào mang tính hình thức, theo phép lịch sự thông thường, có thể không đi kèm sự thân mật thật sự.
- Họ chỉ có quan hệ chào hỏi xã giao với nhau. (Họ chỉ có quan hệ xã giao qua loa với nhau.)
- "ăn trông nồi, ngồi trông hướng, chào hỏi trông người": thành ngữ khuyên nên ứng xử linh hoạt, phù hợp với hoàn cảnh và đối tượng giao tiếp.
Biến thể và từ gần giống
- Chào (động từ): hành động nói lời chào, có thể đứng độc lập. "Chào hỏi" thường nhấn mạnh tính chất tương tác, có phần đầy đủ hơn so với "chào".
- Hỏi thăm (động từ): thể hiện sự quan tâm, thường chi tiết và chân thành hơn phần "hỏi" trong "chào hỏi".
- Xã giao (danh từ/tính từ): chỉ những quan hệ hoặc nghi thức xã hội bên ngoài. "Chào hỏi" là một hành vi xã giao.
Từ đồng nghĩa
- Chào mừng: thường dùng trong ngữ cảnh trang trọng, đón tiếp hoặc mừng một sự kiện.
- Bắt tay (nghĩa bóng): chỉ việc gặp gỡ, làm quen, thiết lập quan hệ.
Các cụm từ liên quan
- Qua lại chào hỏi: chỉ mối quan hệ xã giao qua loa, không thân thiết.
- Hai nhà hàng xóm chỉ qua lại chào hỏi với nhau. (Hai nhà hàng xóm chỉ có quan hệ xã giao bình thường với nhau.)
Thành ngữ liên quan
- "Lời chào cao hơn mâm cỗ": nhấn mạnh giá trị và ý nghĩa của lời chào hỏi lễ phép, thể hiện sự trân trọng con người, đôi khi còn quan trọng hơn cả vật chất.
- "Chim khôn kêu tiếng rảnh rang/Người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe": ca dao khuyên người khôn ngoan nên ăn nói nhã nhặn, lịch sự, trong đó bao gồm cả lời chào hỏi.